Từ rất lâu trước khi trở thành biểu tượng của haute horlogerie, tourbillon được hình thành như một lời giải thanh lịch cho một trong những thách thức lớn nhất của ngành chế tác đồng hồ. 225 năm sau khi Abraham-Louis Breguet được cấp bằng sáng chế, phát minh này vẫn tiếp tục định hình hành trình theo đuổi độ chính xác cơ học.
Trong số những cấu trúc đáng kinh ngạc xuất hiện qua hàng thế kỷ của ngành chế tác đồng hồ, hiếm có cơ chế nào sở hữu tầm ảnh hưởng bền bỉ như tourbillon. Với hầu hết các nhà sưu tầm, tourbillon ngay lập tức gợi lên hình ảnh lồng tourbillon xoay đầy mê hoặc, được phô diễn kiêu hãnh trên mặt số như một trong những dấu ấn thị giác đặc trưng của haute horlogerie. Tuy nhiên, khi Abraham-Louis Breguet hình thành cơ chế này hơn hai thế kỷ trước, việc tạo ra một màn trình diễn thị giác chưa bao giờ là mục tiêu.
Câu chuyện bắt đầu trong một trong những giai đoạn biến động nhất lịch sử. Khi Cách mạng Pháp diễn ra vào năm 1793, A-L Breguet rời Paris đến Thụy Sĩ, nơi sự gián đoạn trong công việc lại vô tình tạo điều kiện cho những ý tưởng mới. Trở về Paris năm 1795, ông lần lượt giới thiệu một loạt phát minh, bao gồm đồng hồ Souscription, đồng hồ cảm ứng À Tact, bộ thoát lực không đổi và cuối cùng là tourbillon. Ngày 26 tháng 6 năm 1801, ông được cấp bằng sáng chế, đánh dấu cột mốc 225 năm được kỷ niệm trong năm nay.
Một Hành Trình Khoa Học
Phát minh này ra đời vào thời điểm độ chính xác đã trở thành một trong những mục tiêu khoa học lớn của châu Âu. Các nhà thiên văn học dựa vào những thiết bị ngày càng chính xác để lập bản đồ bầu trời; hàng hải phụ thuộc vào khả năng đo thời gian đáng tin cậy để xác định kinh độ, trong khi các nhà chế tác đồng hồ cạnh tranh nhằm loại bỏ những sai lệch ngày càng nhỏ trong tốc độ chạy của đồng hồ. Khác với nhiều đồng nghiệp đương thời, A-L Breguet kết hợp tay nghề chế tác xuất chúng với sự am hiểu sâu sắc về toán học, vật lý và thiên văn học, tiếp cận những giới hạn cơ học như những bài toán kỹ thuật đang chờ được giải quyết.
Một trong những vấn đề đó chính là trọng lực.
Đồng hồ bỏ túi dành phần lớn thời gian ở trạng thái treo theo phương thẳng đứng bên trong túi áo ghi-lê. Ở vị trí này, trọng lực tác động không đồng đều lên bánh xe cân bằng và dây tóc, tạo ra những sai số nhỏ nhưng có thể đo lường được trong việc duy trì thời gian.
Xoay Ngược Lại Tác Động Của Trọng Lực
Thay vì cố gắng chống lại trọng lực, A-L Breguet tìm cách trung hòa tác động của nó. Bằng cách đặt bộ thoát, bánh xe cân bằng và dây tóc bên trong một lồng xoay, các sai số do vị trí có thể được lấy trung bình thay vì tích lũy, qua đó cải thiện độ ổn định của đồng hồ ở những vị trí thẳng đứng khác nhau mà nó thường gặp trong quá trình sử dụng hàng ngày.
Mặc dù về nguyên lý có vẻ đơn giản, cơ chế này đòi hỏi nhiều năm hoàn thiện. Dù nhận được bằng sáng chế vào năm 1801, những chiếc tourbillon hoàn chỉnh chỉ đến tay khách hàng vài năm sau đó. Trong suốt cuộc đời A-L Breguet, chỉ khoảng 40 chiếc được sản xuất. Theo cách phân loại của chính ông, chúng không thuộc lĩnh vực chế tác đồng hồ dân dụng mà nằm trong phạm vi các dụng cụ khoa học. Nghiên cứu lưu trữ gần đây thậm chí cho thấy khoảng một phần tư trong số đó được sử dụng cho mục đích định vị trên biển, trong khi những chiếc khác đồng hành cùng các nhà thám hiểm hoặc đến tay những nhà khoa học hàng đầu.
Từ Độ Chính Xác Đến Danh Tiếng
Không giống đồng hồ bỏ túi, đồng hồ đeo tay liên tục thay đổi vị trí, qua đó tự nhiên làm giảm nhiều dạng sai số mà A-L Breguet từng tìm cách khắc phục. Hơn hai thế kỷ sau, mục đích ban đầu của tourbillon đã trở nên ít thiết yếu hơn – đặc biệt trong thời đại mà công nghệ đo thời gian điện tử đã biến độ chính xác vượt trội thành điều phổ biến. Những tiến bộ về vật liệu, sản xuất và hệ thống điều chỉnh cũng tiếp tục nâng cao hiệu suất chronometric mà không nhất thiết phải sử dụng tourbillon.
Tuy nhiên, tầm quan trọng của tourbillon ngày nay vượt xa yếu tố độ chính xác. Nó đã trở thành một trong những minh chứng thuần túy nhất cho sự tài hoa cơ khí của ngành đồng hồ, đòi hỏi kỹ năng đặc biệt trong thiết kế, lắp ráp và hoàn thiện. Hầu như mọi nhà chế tác haute horlogerie lớn đều đã phát triển cách diễn giải tourbillon riêng, nhưng tất cả đều bắt nguồn từ bằng sáng chế được đệ trình tại Paris vào ngày 26 tháng 6 năm 1801.
Lời tri ân 225 năm của Breguet vượt xa một cỗ máy thời gian đơn lẻ. Từ Marine Tourbillon Équation Marchante (bên trái, phiên bản giới hạn 25 chiếc), với mặt số phát quang tái hiện bầu trời đêm phía trên Paris vào ngày 26 tháng 6 năm 1801, đến Tradition Tourbillon 7047 (ở giữa, phiên bản giới hạn 25 chiếc), kết hợp tourbillon của A-L Breguet với cơ cấu truyền động fusee-and-chain của Leonardo da Vinci, và Classique Tourbillon Sidéral 7255 (bên phải, phiên bản giới hạn 50 chiếc), sở hữu tourbillon bay bí ẩn đầu tiên của Manufacture bằng platinum, mỗi mẫu mang đến một góc nhìn riêng về một trong những phát minh có ảnh hưởng nhất lịch sử ngành đồng hồ, đồng thời tôn vinh hành trình theo đuổi độ chính xác bền bỉ của nó.
Tôn Vinh Người Tiên Phong
Để kỷ niệm 225 năm bằng sáng chế lịch sử này, Breguet đã ra mắt một loạt cỗ máy thời gian, nhìn lại phát minh nổi tiếng nhất của mình dưới nhiều góc độ khác nhau. Bộ sưu tập trải dài từ Classique Tourbillon 7357 mới, tri ân mẫu đồng hồ tourbillon đeo tay mang tính bước ngoặt của Manufacture năm 1989, đến những phiên bản khai thác tourbillon bay, cơ cấu truyền động fusee-and-chain, đồng hồ hàng hải chronometry và bộ thoát từ tính thử nghiệm mới nhất của thương hiệu. Cùng nhau, chúng cho thấy rằng dù tourbillon đã chuyển mình từ một giải pháp thực tiễn thành biểu tượng của haute horlogerie, động lực đứng sau phát minh này vẫn không thay đổi: hành trình không ngừng theo đuổi độ chính xác từng thôi thúc A-L Breguet cách đây hơn 225 năm.
Classique Tourbillon 7357 mới tri ân mẫu Breguet Ref. 3350 mang tính bước ngoặt, chiếc đồng hồ tourbillon đeo tay đương đại đầu tiên của Manufacture được giới thiệu vào năm 1989. Được chế tác bằng vàng Breguet (bên trái) và platinum (bên phải), cả hai phiên bản kết hợp họa tiết guilloché barleycorn và Clous de Paris truyền thống với bộ máy lên cót tay Calibre 187B mới.
